انواع هپاتیت | علل بروز و راه های تشخیص و درمان آن | بیماری

: حتما تابه حال نام مریضی هپاتیت رو شنیدین. هپاتیت به معنی تورم و التهاب کبد است و شکلای جور واجور مختلفی داره که بعضی از اونا عفونی و بعضی غیرعفونی هستن. عوامل بسیاری باعث بروز این مریضی می شن. عامل ایجاد هپاتیت هرچی باشه، باعث التهاب و تورم کبد می شه و در کارکرد اون مشکل بوجود میاره. هپاتیت می تونه زیاد یا طولانی باشه. هپاتیت طولانی خطرناک تر از هپاتیت حاده و می تونه به سرطان کبد، سیروز کبدی و بعضی وقتا مرگ منجر شه. با مصرف مواد به درد بخور واسه کبد، می تونین به سلامت کبد خود کمک کنین. در مطلب زیر شما رو به طور کامل با شکلای جور واجور هپاتیت، علل بروز، راه های پیشگیری و درمان اون آشنا می کنیم.

هپاتیت چیه؟

هپاتیت یه جور مریضی التهابی کبده که معمولا به وسیله عفونت ویروسی ایجاد می شه اما علل احتمالی دیگری هم واسه هپاتیت هست. این علل عبارت ان از هپاتیت خودایمنی و هپاتیتی که به عنوان نتیجه ثانویه مصرف داروها، مواد مخدر، سموم و الکل اتفاق میفته. هپاتیت خودایمنی، مریضی ایه که در اون بدن ، آنتی بادی هایی علیه بافت کبد می سازه و به اون حمله می کنه.

کبد شما در قسمت بالای سمت راست شکم تون قرار داره و کارای بسیار مهمی انجام میده که بر متابولیسم و کارکرد تموم بدن تون اثر میذاره، از جمله:

  • تولید صفرا که واسه هضم غذا لازمه.
  • تصفیه سموم موجود در بدن.
  • دفع بیلی روبین (محصول به وجود اومده به وسیله شکست و تجزیه سلولای قرمز خون)، کلسترول، هورمونا و داروها.
  • تجزیه کربوهیدراتا، چربیا و پروتئینا.
  • فعال سازی آنزیما (پروتئینای خاصی که واسه عملکردهای بدن لازم ان).
  • ذخیره سازی گلیکوژن (یه شکل از قند)، مواد معدنی و ویتامین A، ویتامین D، ویتامین E و ویتامین K.
  • سنتز پروتئینای خون مانند آلبومین.
  • سنتز فاکتورهای انعقادی.

با در نظر گرفتن مراکز کنترل و پیشگیری از مریضی (CDC) حالا حدود ۴٫۴ میلیون آمریکایی به هپاتیت B و C طولانی گرفتار هستن و تعداد خیلی بیشتری از مردم حتی نمی دونن که هپاتیت دارن.

گزینه های درمانی بسته به نوع هپاتیتی که به اون گرفتار هستین، متفاوت هستن. شما می تونین ازطریق واکسیناسیون و اقدامات احتیاطی در روش زندگی از بعضی شکلای جور واجور هپاتیت پیشگیری کنین.

۵ نوع هپاتیت ویروسی

عفونتای ویروسی کبد که به عنوان هپاتیت شناخته می شن، عبارت ان از هپاتیت A ،B ،C ،D و E . هرکدوم از این هپاتیتای ویروسی رو یه ویروس متفاوت ایجاد می کنن.

هپاتیت A همیشه مریضی ای زیاد و کوتاه مدته؛ درحالی که هپاتیت B، C و D به احتمال زیاد، ادامه دار و طولانی می شن. هپاتیت E معمولا حاده اما می تونه در زنان باردار بسیار خطرناک باشه.

هپاتیت A

هپاتیت A به وسیله عفونت به وجود اومده به وسیله ویروس هپاتیت HAV) A) ایجاد می شه. این نوع هپاتیت بیشتر به وسیله مصرف غذا یا آب آلوده به مدفوع فرد گرفتار به هپاتیت A منتقل می شه.

هپاتیت B

هپاتیت B از راه تماس با مایعات بدن عفونی مانند خون، ترشحات واژینال یا مایع منی شامل ویروس هپاتیت HBV) B) منتقل می شه. به کار گیری سرنگ مشترک، داشتن رابطه جنسی با فرد آلوده یا به کار گیری تیغ مشترک خطر دچار شدن به ویروس هپاتیت B رو زیاد می کنه. CDC تخمین می زنه که ۱٫۲ میلیون نفر در ایالات متحده و ۳۵۰ میلیون نفر در سراسر جهان به این مریضی طولانی گرفتار باشن.

هپاتیت C

هپاتیت C از ویروس هپاتیت HCV) C) به وجود میاد. هپاتیت C از راه تماس مستقیم با مایعات بدن آلوده و معمولا از راه به کار گیری سرنگ مشترک و تماس جنسی منتقل می شه. HCV یکی از عادی ترین عفونتای ویروسی منتقله از راه خون در ایالات متحده س. تقریبا ۲٫۷ تا ۳٫۹ میلیون آمریکایی حالا به این عفونت طولانی گرفتار هستن.

هپاتیت D

هپاتیت D که هپاتیت دلتا هم نامیده می شه، یه مریضی جدی کبدیه که ویروس هپاتیت HDV) D) اونو به وجود می آورد. HDV از راه تماس مستقیم با خون آلوده گسترش پیدا میکنه و نوع نادری از هپاتیته که فقط به همراه عفونت هپاتیت B اتفاق میفته. ویروس هپاتیت D نمی تونه بدون حضور هپاتیت B زیاد شه. این مریضی در ایالات متحده، بسیار کمیابه.

هپاتیت E

هپاتیت E، یه مریضی منتقله از راه آبه که به وسیله ویروس هپاتیت HEV) E) ایجاد می شه. هپاتیت E بیشتر در مناطقی که بدون سیستم فاضلاب بهداشتی و اصولی هستن، دیده می شه و معمولا به خاطر قورت دادن ماده مدفوعی که منبع آب رو آلوده کرده به وجود میاد. این مریضی در ایالات متحده شایع نیس. بااین حال باتوجه به CDC، مواردی از هپاتیت E در خاورمیانه، آسیا، آمریکای مرکزی و آفریقا گزارش شده.

علل هپاتیت غیرعفونی

الکل و سموم دیگه

مصرف بیش ازحد الکل می تونه باعث آسیب و التهاب کبد شه که بعضی وقتا به اون هپاتیت الکلی هم می گن. الکل مستقیما به سلولای کبد آسیب می زنه و کم کم می تونه باعث آسیب دائمی شه و حتی به مشکل و سیروز کبدی – ضخامت و زخم شدن کبد – منجر شه.

بقیه علل سمی هپاتیت عبارت ان از مصرف بیش ازحد یا اُوردوز داروها و قرار گرفتن در برابر سموم.

جواب سیستم خودایمنی

در بعضی موارد، سیستم ایمنی، کبد رو به عنوان دلیلی بیگانه و مضر اشتباه میگیره و به اون حمله می کنه. این باعث التهابی همیشگی می شه که می تونه از ناچیز تا شدید متغیر باشه و بیشتر مانع کارکرد درست کبد می شه. این وضعیت در زنان، سه برابر شایع تر از مردونه.

علائم شایع هپاتیت

اگه شما به اَشکال عفونی هپاتیت که طولانی هستن – مانند هپاتیت B و C – گرفتار باشین، ممکنه در اول هیچ گونه نشونه هایی نداشته باشین. علائم ممکنه تا وقتی که آسیب وارده بر کارکرد کبد اثر بزاره، ظاهر نشن.

اما علائم و نشونه های هپاتیت زیاد به سرعت ظاهر می شن. اونا عبارت ان از:

  • خستگی؛
  • نشونه هایی مثل علائم آنفولانزا؛
  • ادرار تیره؛
  • مدفوع رنگ پریده؛
  • درد شکمی؛
  • بی اشتهایی؛
  • کاهش وزن بی دلیل؛
  • چشما و پوست زرد که می تونه علائم زردی (یرقان) باشه.

هپاتیت طولانی به آرومی پیشرفت می کنه، پس ممکنه این علائم و نشونه ها اون قدر ناچیز باشن که متوجه شون نشید.

هپاتیت چیجوری تشخیص داده می شه

بررسی سابقه و معاینه فیزیکی

واسه تشخیص هپاتیت، دکتر تون اول یه سابقه پزشکی از شما می گیره تا هرگونه علائم خطر مربوط به هپاتیت عفونی یا غیرعفونی رو در شما شناسایی کنه.

دکتر در طول معاینه فیزیکی، شکم شما رو به آرومی فشار میده تا ببینه که هیچ گونه درد یا حساسیتی احساس می کنین یا نه. هم اینکه می تونه فهمیده باشه که کبدتون بزرگ شده یا خیر. اگه پوست یا چشماتون زرد شده باشن، دکتر در طول معاینه فیزیکی متوجه اون می شه.

آزمایشای کارکرد کبد

آزمایشای کارکرد کبد از نمونه های خون واسه تعیین اندازه کارایی کبد شما استفاده می کنن. یافته های عجیب این آزمایشا ممکنه اولین علامتی باشه که مشکلی رو نشون میده؛ به خصوص اگه شما در معاینه فیزیکی هیچ گونه نشونه هایی از مریضی کبد نداشته باشین. سطوح بالای آنزیمای کبدی ممکنه نشون دهنده اون باشه که کبد شما تحت فشاره، آسیب دیده یا به درستی کار نمی کنه.

بقیه آزمایشای خون

اگه آزمایشای کارکرد کبد شما عجیب باشن، دکتر تون شاید از شما می خواد که واسه تشخیص منبع مشکل تون آزمایشای خون دیگری هم انجام بدین. این آزمایشا می تونن بودن یا نبودن ویروسای هپاتیت رو در بدن شما بررسی کنن. هم اینکه می تونن واسه بررسی آنتی بادیایی که در بیماریایی مانند هپاتیت خودایمنی شایع هستن، استفاده شه.

سونوگرافی

سونوگرافی شکمی از امواج فراصوت واسه ایجاد تصویری از اندامای داخل شکم استفاده می کنه. این آزمایش به دکتر امکان میده که به کبد و اندامای دور و برش نگاه دقیق تری بندازه. سونوگرافی می تونه موارد زیر رو نشون بده:

  • تجمع مایع در شکم؛
  • آسیب یا بزرگ شدن کبد؛
  • تومورهای کبد؛
  • ناهنجاریای کیسه صفرا.

بعضی وقتا لوزالمعده هم در تصاویر سونوگرافی مشخص می شه. سونوگرافی آزمایشی به درد بخور در تعیین کارکرد عجیب کبد شماس.

بیوپسی (نمونه ورداری) کبد

بیوپسی کبد، روشی تهاجمیه که در اون دکتر از بافت کبد شما نمونه ورداری می کنه. این کار می تونه از راه پوست شما و با به کار گیری یه سوزن انجام شه و به جراحی نیاز نداره. معمولا دکتر تون واسه افزایش دقت موقع نمونه ورداری از کبد، از سونوگرافی هم زمان استفاده می کنه. این آزمایش به دکتر تون امکان میده که بفهمه عفونت یا التهاب چیجوری روی کبد شما اثر گذاشته. این روش می تونه واسه نمونه ورداری از هر ناحیه ای در کبدتون که عجیب به نظر می رسه، به کار رود.

هپاتیت چیجوری درمان می شه؟

گزینه های درمانی باتوجه به نوع هپاتیتی که شما دارین و اینکه عفونت حاده یا طولانی، تعیین می شن.

هپاتیت A

هپاتیت A معمولا به درمان نیاز نداره، چون یه مریضی کوتاه مدته. اگه علائم اون ناراحتی زیادی بسازن، ممکنه به شما پیشنهاد شه که در تختخواب بمونین و استراحت کنین. اگه به استفراغ یا اسهال دچار شدید، دستورات دکتر تون رو در مورد تغذیه و آبرسانی به بدن تون به طور کامل رعایت کنین. واکسن هپاتیت A واسه پیشگیری از این عفونت هست. بیشتر کودکان بین سنین ۱۲ و ۱۸ ماهگی واکسیناسیون رو شروع می کنن. واکسن هپاتیت A شامل دو واکسنه. این واکسن واسه بزرگسالان هم هست و می تونه با واکسن هپاتیت B ترکیب شه.

هپاتیت B

هپاتیت B زیاد به درمان خاصی نیاز نداره.

هپاتیت B طولانی با داروهای ضدویروسی درمان می شه. این شکل از درمان می تونه گرون باشه، چون باید واسه چندین ماه یا سال ادامه یابد. هم اینکه درمان هپاتیت B طولانی، لازمه نظارت و ارزیابیای پزشکی منظمه تا مشخص شه که ویروس به درمان جواب میده یا نه.

هپاتیت B با واکسیناسیون پیشگیری می شه. CDC واکسیناسیون هپاتیت B رو واسه همه نوزادان پیشنهاد می کنه. واکسیناسیون هپاتیت B شامل سه واکسنه که معمولا درطول ۶ ماه اول تولد کودک با فواصل مشخصی تزریق می شن. هم اینکه این واکسن واسه همه کارکنان خدمات بهداشتی و درمانی هم پیشنهاد می شه.

هپاتیت C

واسه درمان هپاتیت C طولانی و زیاد از داروهای ضدویروسی استفاده می شه. آدمایی که به هپاتیت C طولانی گرفتار هستن، معمولا با ترکیبی از درمانای دارویی ضدویروسی درمون می شن. هم اینکه ممکنه واسه تعیین بهترین شکل درمان، به انجام آزمایشای بیشتری نیاز باشه. آدمایی که در نتیجه هپاتیت C طولانی به سیروز کبدی (التهاب و زخم در کبد) یا مریضی کبد دچار می شن، ممکنه در آینده به پیوند کبد نیاز پیدا کنن.

حالا هیچ واکسیناسیونی واسه هپاتیت C موجود نیس.

هپاتیت D

حالا هیچ داروی ضدویروسی واسه درمان هپاتیت D موجود نیس. براساس مطالعه ای در سال ۲۰۱۳، دارویی به نام آلفا اینترفرون می تونه واسه درمان هپاتیت D به کار رود اما فقط در ۲۵ تا ۳۰ درصد از بیماران مؤثره. با دریافت واکسیناسیون هپاتیت B میشه از دچار شدن به هپاتیت D جلوگیری کرد، چون واسه گسترش هپاتیت D فرد باید حتما به عفونت هپاتیت B آلوده باشه.

هپاتیت E

حالا هیچ درمان دارویی خاصی واسه هپاتیت E موجود نیس. به خاطر اینکه این عفونت بیشتر حاده، معمولا به خودی خود برطرف می شه. به افراد گرفتار به این نوع عفونت بیشتر پیشنهاد می شه که به قدر کافی استراحت کنن، مقدار زیادی مایعات مصرف کنن، مواد مغذی کافی دریافت کنن و از مصرف الکل دوری کنن. بااین حال زنائی که در دوران بارداری قرار دارن و به این عفونت گرفتار هستن، به نظارت و مراقبت دقیق نیاز دارن.

هپاتیت خودایمنی

کورتیکواستروئیدها مانند پردنیزون یا بودسوناید در درمان اولیه هپاتیت خودایمنی، بسیار مهم هستن. اونا حدودا در ۸۰ درصد از افراد گرفتار به این مریضی مؤثر واقع می شن.

آزاتیوپرین (ایموران) – دارویی که سیستم ایمنی رو سرکوب می کنه – هم بیشتر در درمان هپاتیت خودایمنی به کار میره. این دارو رو میشه به همراه استروئیدها یا بدون اونا مصرف کرد.

بقیه داروهای سرکوب کننده ایمنی مانند مایکوفنولات (سل سپت)، تاکرولیموس (پروگرف) و سیکوسپورین (نئورال) هم می تونن به عنوان جایگزینایی واسه آزاتیوپرین در درمان به کار روند.

نکاتی واسه پیشگیری از هپاتیت

بهداشت

رعایت اصول بهداشتی، یه راه اساسی واسه پیشگیری از ابتلابه هپاتیت A و E هستش. اگه به یه کشور درحال پیشرفت سفر می کنین، باید از موارد زیر دوری کنین:

  • آبی که از منبع یا منابع همون منطقه تأمین می شه؛
  • یخ؛
  • صدفا یا سخت پوستان خام یا نیمه پخته؛
  • سبزیجات و میوه های خام.

هپاتیت B، C و D از راه خون آلوده منتقل می شن و به روشای زیر میشه از ابتلابه اونا جلوگیری کرد:

  • استفاده نکردن از سوزنای مشترک؛
  • استفاده نکردن از تیغ مشترک؛
  • استفاده نکردن از مسواک مشترک؛
  • نداشتن تماس با خون ریخته.

هپاتیتای B و C می تونن از راه رابطه جنسی و رفتارای جنسی پرخطر هم منتقل شن. نداشتن رفتار جنسی پرخطر و به کار گیری کاندوم می تونه به کاهش خطر ابتلابه عفونت کمک کنه.

واکسن

به کار گیری واکسن، یه روش مهم در پیشگیری از هپاتیته. حالا واسه پیشگیری از گسترش هپاتیت A و B واکسنایی هست و کارشناسان درحال درست کردن واکسنایی واسه پیشگیری از هپاتیت C هستن. یه نوع واکسن هپاتیت E هم در چین هست اما در ایالات متحده دردسترس نیس.

مشکلات هپاتیت

هپاتیت B یا C طولانی، بیشتر می تونه به مشکلات سلامتی جدی تری منجر شه. به خاطر اینکه این ویروس بر کبد اثر میذاره، افراد گرفتار به هپاتیت B یا C طولانی درمعرض خطر دچار شدن به موارد زیر قرار دارن:

  • مریضی طولانی کبد؛
  • سیروز؛
  • سرطان کبد.

وقتی که کبد شما دیگه به طور طبیعی کار نکنه، مشکل کبد اتفاق میفته. مشکلات مشکل کبد عبارت ان از:

  • مشکلات خونریزی؛
  • تجمع مایع در شکم که به آسیت معروفه؛
  • افزایش فشار خون در وریدهای پورتال که وارد کبد می شن که به پرفشاری خون پورتال معروفه؛
  • مشکل کلیه؛
  • انسفالوپاتی کبدی که می تونه شامل خستگی، از دست دادن حافظه و کاهش تواناییای ذهنی به دلیل تجمع سمومی مانند آمونیاک باشه که بر کارکرد مغز اثر می ذارن؛
  • کارسینوم هپاتوسلولُر که یه نوع سرطان کبده؛
  • مرگ.

به افراد مبتلابه هپاتیت B و C طولانی پیشنهاد می شه که از مصرف الکل دوری کنن، چون الکل می تونه مشکل و مریضی کبد رو تسریع کنه. بعضی مکملای غذایی و داروها هم می تونن بر کارکرد کبد اثر بذارن. اگه شما به هپاتیت B یا C طولانی گرفتار هستین، قبل از مصرف هر داروی جدیدی با دکتر تون مشورت کنین.

مقالات صوتی

مجموعه صوتی پرطرفدارترین مقالات با موضوع علائم، پیشگیری و درمان بیماریا

سلامتی ارزشمندترین دارایی انسانه


۱۴۰۰۰تومان


۷۰۰۰تومان

مشاهده محصول

.

منبع : chetor.com

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *